Opinion
|
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
|
|||||||||
Opinion
Iti Duyog Ti Singasing
ITI DUYOG TI SINGASING: Dagiti Ilokano Epic a Koleksion ni Florentino H. Hornedo, Ph.D. (Tuloyna) | ITI DUYOG TI SINGASING: Dagiti Ilokano Epic a Koleksion ni Florentino H. Hornedo, Ph.D. (Tuloyna) |
|
|
| Written by Jaime M. Agpalo, Jr. | |
| Saturday, 23 August 2008 | |
|
A, ta kasasaona piman
Ta baboyna ta palubosannan Iti met kinunana,”O, bilbilinenka, putot, Imbagak manen ngem isurotko nga ipaannugot Ta no dumanonkanto idiay Bontoc Dagusemto, wen, ti gumarot, Agtaroskanto ditoy sirok Ta agbalinkanto nga alsong nga lussok.
Inna met piman pinampanunot Di kad inuggudan di Igorot Piman aya ni putot.
Naala da pay ngarud; Diak ammo no mano nga orasda Nga nagsang-at diay Bantay Panoktok Aginggana’t idiay Bontoc.
Kasta met iti turog Idi dumanonda idiay Bontoc. Kuna met ni Igorot, “ Ala agurayka nga putot Ta innak ipapudot Tay kanem nga binubog.”
Impan idiay sirok nga naabulog Iti tinalaksan nga kayo ngarud.
Gayam aya di binugbog Ta kalalaingannanto nagrud man a nga pumudot Inyedda na met nga inturog Gayam daydi Igorot Dakes ngay ta agurok Ta naunayan nga’d ti bannog Dikad’ tatta a ket naturog.
Isu ti bilin ni Annagud, Dinagusna met ti gimmarut Ket ti inalupingping nga barot Nga nangibaud ni Igorot. Idi naminsan la nga nagdugos Nagkatlo nga kapugsot Di inalupingping nga barot Sananto sinawang-sawang daydi abulog Nga tinalaksan pay ngarud.
“Sus, naunaayak sa ti bannog Iyulogkon ti binugbog, kuna daydi Igorot Idi iyulogna ngay di binugbog Ket siniripna idiay sirok Awan metten ni baboy nga putot.
Ni lalaki nga Igorot “Asus, sus,” Kinunkunana ngarud, Kailala ka’d pay diay naur-urnong nga lagbok.
Yantangay ta addsa met asok nga pugot Ta innak man la paisurot Ta bareng ket no naisagud, Kunkunan di Igorot.
Itaboy-taboyna idiay ayan ti bakir Nga interot’ samekna nga kullot-kullot Di pay masuksok ti alibot Di pay makayabkaban ti lamok Ngem ali laeng ti pamsaakan Di asona a pugot.
Ken baboy na nga putot. Ay, ket agdanagen ngarud Ni lalaki nga Igorot.
Innak sa ket idiay laud Amangan no nagtartarusAla , idi kuan ket simmalog, Napan idiay ili ti Rimos, Napan met la nga dagdagus Idiay balay ni Donya Annagud.
Kinunkunana ngarud, Addaak manen, atanod, Ta awanen a, ni putot. Siak ngata ti nagerrado Ta siak ti nakaliway ngarud Ay dagus met nga gimmarut, Isu nga immayak manen, Atanod, Ta amangan no nagtarus ditoy aya sirok.
Ala isiripmo laeng, atanod, Ta awan met nakitak nga simmalog. Isirip la dita sirok Ta no immay ditoy laud Siguro adda dita sirok.
Alsong met nga lussok Ti agtultulid idiay sirok.
Kuna ni Donya Annagud Nga ingatngatona pay ngarud, Kitaem man ketdi, atanod, Daytoy napudaw nga luppok.
Naay-ayo ngarud, Ingngatona met nga ingngato ngarud, Daydi pandiling ni Annagud. Hay, bay-am ketdin ni putot. Ipadasta, atanod, Kinunkuna ni Donya Annagud; Ay ket sinakayanna ngarud Ni babae Donya Annagud. Sudsod met nga sudsod. Ay ket ni Donya Annagud, Kunkunana ngarud, ay agsinatan, atanod Ta apay mabegbegen toy alipuyok Ta dayta aya batbatlog, Ay sus, agbutuanton daytoy alipuyok Ta danog met nga danog.
Naayot gayam ni Igorot. Alaem laeng ni putot Ta adda met dita sirok Adda dita nga aglukluk-ob.
Idi siripen daydi Igorot Adda met nga agpaysu ni putot Nagbalin met la nga baboy a putot Daydi alsong nga lussok.
Piman ket insangpetna Dika di ket inaramidda Ti ugali ti inuuna.
Ania ti makabael ngata Ngamin aya nga mangibaga Ti ugali idi inuuna.
Ta isu ti makaammo, Nalaing pay ti sapsapo. Daydiay ti nagpatingaanna Daydiay nga sarsarita. (Adda tuloyna)
|
|
| Last Updated ( Sunday, 24 August 2008 ) |
| < Prev | Next > |
|---|


